Urupfu rwa Lt Col Willy Ngoma wa AFC/M23 ni Icyaha cy’Intambara – Senateri Evode Uwizeyimana
Urupfu rwa Lt Col Willy Ngoma, wari umuvugizi w’igisirikare cy’ihuriro rya Alliance Fleuve Congo (AFC/M23), rwasobanuwe na bamwe mu basesenguzi mu bya politiki nk’icyaha cy’intambara, bashinja ubuyobozi bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) kurenga ku gahenge kari kagamije guhagarika imirwano.
Tariki ya 28/02/2026, ihuriro rya AFC/M23 ryatangaje ko Lt Col Willy Ngoma yishwe n’ingabo za RDC (FARDC) mu gihe hari hagikorwa ibiganiro byo gushaka agahenge hifashishijwe umuhuza hagati y’impande zombi. Icyakora, nubwo hari ibiganiro by’amahoro byari bikomeje, FARDC hamwe n’imitwe y’ingabo iyishyigikiye bakomeje ibitero byifashishije indege n’indege zitagira abapilote (drones) mu bice bitandukanye bya Masisi, mu Burasirazuba bwa RDC.
Mu kiganiro yagiranye na Televiziyo y’Igihugu cy’u Rwanda ku wa 01/03/2026, umusesenguzi w’akarere akaba na Senateri, Evode Uwizeyimana, yavuze ko urupfu rwa Ngoma rushobora kongera imbaraga abafatanyabikorwa be, kuko amaraso y’abarwanashyaka akunda guha imbaraga abasigaye mu rugamba rwo kwirengera no guharanira uburenganzira bw’Abanye-Congo bavuga Ikinyarwanda, by’umwihariko Abatutsi.
Yagize ati:
“Umuntu uharanira kubaho, urupfu rwe cyangwa amaraso ye hari igihe bitera imbaraga abasigaye. Ibi tubibona no mu mateka yacu ya vuba, aho nka Fred Rwigema, Chris Bunyenyezi na Bayingana bapfuye mu bihe bikurikiranye, abasigaye bagakomeza urugamba.”
Senateri Uwizeyimana yongeyeho ko nubwo urupfu rwa Ngoma ari igihombo gikomeye ku ihuriro rya AFC/M23, rushobora no kurushyira ku rwego mpuzamahanga, kuko rutuma umuryango mpuzamahanga n’impande zishaka amahoro barushaho gusobanukirwa impamvu amahoro ataragerwaho. Yavuze kandi ko, hakurikijwe amategeko mpuzamahanga arengera abasivili n’agahenge, iyo uruhande rumwe rurenze ku masezerano yo guhagarika imirwano, ibikorwa byarwo bishobora gufatwa nk’ibyaha by’intambara.
Yagize ati:
“Iyo hari agahenge ariko uruhande rumwe rukakarengaho, biba ibyaha by’intambara. Urupfu rwa Willy Ngoma rwarabaye mu gihe cy’agahenge, bityo ni icyaha cy’intambara. Ntabwo ari igihombo cy’abarwana gusa, ahubwo ni igihombo ku bantu bose bari mu gikorwa cyo kubahiriza amahoro.”
Lt Col Willy Ngoma yamenyekanye cyane ubwo AFC/M23 yasubukuraga imirwano mu kwezi kwa cumi n’umwe 2021, nyuma y’uko ibiganiro by’amahoro hagati y’impande zombi bitatanze umusaruro. Mu nshingano ze nk’umuvugizi, Ngoma yakundaga gusobanura impamvu z’urugamba, agaragaza ko Abanye-Congo bavuga Ikinyarwanda, by’umwihariko Abatutsi, bakomeje guhura n’ihohoterwa n’ubwicanyi, mu gihe abandi baturage babaho mu bwisanzure.
Inshuro nyinshi AFC/M23 yagiye ifata ibice by’ingenzi mu Burasirazuba bwa RDC, birimo imijyi ya Goma, Bukavu na Uvira, aho Lt Col Ngoma yari umwe mu bajyaga imbere mu kuganira n’abaturage, kubahumuriza no kubizeza umutekano mu bihe by’imirwano.
Mu gusoza, Senateri Uwizeyimana yasabye impande zose kwirinda kwishimira urupfu rw’uwo ari we wese, kuko amateka agaragaza ko urupfu rw’umuntu umwe rutabuza abandi gukomeza urugamba. Yagize ati:
“Ntabwo ukwiye kwishimira ko Willy Ngoma yapfuye. Icy’ingenzi ni ukumenya ko intego y’urugamba ikiriho, kandi abo bari bafatanyije bazakomeza mu gihe batabonye amahoro arambye.”