U Bubiligi Bwatangiye Iperereza ku Bantu Ba Hafi ya Tshisekedi: Amafaranga y’Amabuye y’Agaciro Akomeje Guteza Impaka
Minembwe Capital News (MCN)
Iperereza ku gukekwaho kunyereza amafaranga akomoka ku mabuye y’agaciro muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) ryafashe indi ntera, nyuma y’uko bivuzwe ko inzego za gisirikare zo mu Bubiligi zakoze ibikorwa byo gusaka amazu afitanye isano n’umuryango wa Perezida Félix Tshisekedi n’abo bafatanyije.
Amakuru yatangajwe avuga ko ibyo bikorwa byari bigamije gushaka ibimenyetso byafasha mu iperereza ku mafaranga akekwaho kunyerezwa, akomoka ku musaruro w’urwego rw’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro muri RDC.
Ibyo birego bikomeje guteza impaka ku micungire y’amafaranga akomoka ku mutungo kamere wa Congo, ku mucyo mu miyoborere y’urwego rw’amabuye y’agaciro, ndetse no ku buryo umutungo wa Leta ukoreshwa.
Abanyamategeko batanga ibisobanuro ku iperereza
Nk’uko amakuru yatangajwe abivuga, abanyamategeko Bernard Maingain na Hervé Diakese, bavugwaho kuba baragejeje ikirego mu nkiko zo mu Bubiligi bahagarariye umuryango uharanira inyungu rusange DESC/RDC, batangaje ko amazu y’abantu bafitanye isano na Perezida Félix Tshisekedi yasatswe hagamijwe gushaka ibimenyetso bifitanye isano n’iperereza.
Aba banyamategeko bavuga ko hari amafaranga akomoka ku rwego rw’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro ashobora kuba yarakoreshejwe mu buryo bunyuranyije n’amategeko.
Bongeraho ko abantu bakekwaho kugira uruhare muri ibyo bikorwa bashobora kuba barakoresheje amafaranga mu mibereho ihenze cyane, itajyanye n’amafaranga bazwiho kwinjiza.
Impamvu urwego rw’amabuye y’agaciro ruri mu ishingiro ry’iperereza
Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo ifite umutungo kamere ukomeye, urimo amabuye y’agaciro afite agaciro gakomeye ku masoko mpuzamahanga. Uwo mutungo ni isoko rikomeye ry’amafaranga yinjira mu gihugu, ariko usaba igenzura rikomeye kugira ngo amafaranga awukomokaho acungwe mu mucyo kandi agire uruhare mu iterambere ry’igihugu.
Iyo havutse amakenga ku micungire y’amafaranga akomoka kuri uwo mutungo, ibibazo by’ingenzi byibazwa birimo kumenya inkomoko yayo, abayacunga, inzira anyuramo, abo agenerwa n’uko akoreshwa.
Ni muri urwo rwego, iperereza ku gukekwaho kunyereza amafaranga ashobora kuba akomoka ku bucukuzi bw’amabuye y’agaciro rifite uburemere. Ibisubizo byaryo bishobora kugira ingaruka ku cyizere abashoramari, abaturage n’abafatanyabikorwa mpuzamahanga bafitiye imicungire y’umutungo wa Congo.
Ni ibihe bibazo bigitegereje ibisubizo?
Nubwo amakuru yatangajwe agaragaza ko ibikorwa byo gusaka byakozwe mu rwego rwo gushaka ibimenyetso, haracyakenewe ibisobanuro birambuye ku bantu amazu yabo yasatswe, amafaranga akekwaho kunyerezwa, ibigo cyangwa ibikorwa by’ubucukuzi bifitanye isano n’iperereza, ndetse n’icyiciro dosiye igezeho.
Hakenewe kandi kumenya niba inzego z’ubutabera zo mu Bubiligi zaratangaje ku mugaragaro ibyavuye mu isaka, niba hari abakekwa bamaze gushyikirizwa ubutabera, ndetse n’uko abantu bavugwa muri ibyo birego babyitwayemo.
Kugeza igihe ibisobanuro birambuye n’ibimenyetso byizewe bibonekeye, ni ngombwa gutandukanya ibikorwa by’iperereza n’ibirego bitaremezwa n’urukiko. Kuba umuntu avugwa mu iperereza ntibihita bisobanura ko ahamwa n’icyaha.
Iyi dosiye yongeye kugaragaza akamaro ko gukurikirana imicungire y’amafaranga akomoka ku mutungo kamere wa RDC. Ikibazo gikomeye gisigaye ni ukumenya niba iperereza rizatanga ibimenyetso bifatika, rikagaragaza inkomoko y’amafaranga akekwaho kunyerezwa n’uruhare rwa buri muntu uvugwa muri iyi dosiye.
Minembwe Capital News (MCN)
