Perezida Tshisekedi yasabye u Burusiya kugira uruhare mu kugarura amahoro mu Burasirazuba bwa RDC, agaragaza ibyo yifuza ko Moscow ikora
Minembwe Capital News (MCN)
Perezida wa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, Félix-Antoine Tshisekedi Tshilombo, yitabiriye inama ya gatatu ihuza u Burusiya n’ibihugu bya Afurika, izwi nka Russia-Africa Summit, yabereye i Moscou mu Burusiya. Iyi nama igamije gushimangira umubano wa dipolomasi n’ubufatanye hagati y’u Burusiya n’ibihugu bya Afurika, by’umwihariko mu bijyanye n’umutekano, ubukungu, ishoramari, ingufu, ikoranabuhanga n’iterambere.
Muri iyi nama, Tshisekedi yagarutse ku kibazo cy’umutekano muke ukomeje kugaragara mu Burasirazuba bwa RDC, asaba u Burusiya kugira uruhare mu gushyigikira inzira z’amahoro no gufasha mu ishyirwa mu bikorwa ry’imyanzuro y’Umuryango w’Abibumbye (Loni).
Mu byo yasabye Moscou harimo gushyigikira ishyirwa mu bikorwa ry’imyanzuro ya Loni ijyanye n’ikibazo cya RDC, cyane cyane ijyanye no kuva kwa M23 mu bice igenzura. Yanagarutse ku kibazo cy’umutwe wa FDLR, asaba ko hashyirwa mu bikorwa ingamba zigamije kuwutesha ubushobozi.
Yashimangiye kandi ko amasezerano ya Washington na Doha, agamije gushakira amahoro akarere, agomba kubahirizwa kugira ngo ibiganiro bya dipolomasi bigire umusaruro ugaragara mu kugarura umutekano.
Tshisekedi yanagaragaje ko kurengera abasivili bigomba gushyirwa imbere, abaturage bakarindwa ingaruka z’intambara, ibikorwa by’ubutabazi bigakomeza, ndetse ubusugire n’ubwigenge bw’ubutaka bwa RDC bikubahirizwa.
Uretse ikibazo cy’umutekano, Perezida Tshisekedi yanagaragaje ubushake bwa RDC bwo kwagura ubufatanye n’u Burusiya mu bijyanye n’ubukungu n’iterambere. Yatanze urugero ku mishinga ijyanye n’ingufu, guhanga imirimo, guhererekanya ikoranabuhanga, guteza imbere ibikorwa remezo no gukurura ishoramari.
Yashimangiye ko ubufatanye hagati y’ibihugu byombi bugomba gutanga inyungu zifatika ku baturage, by’umwihariko mu guhanga imirimo no guteza imbere ubukungu bwa Congo. Yanagaragaje ko RDC ishaka gukorana n’ibihugu bitandukanye, itabogamiye ku ruhande rumwe gusa mu makimbirane ya geopolitiki.
Ibyari bigamijwe kwigwaho muri iyi nama
Inama ya Russia-Africa Summit yari urubuga rwo kuganiriraho uburyo u Burusiya n’ibihugu bya Afurika byarushaho gukorana mu nzego zitandukanye. Mu ngingo zari ku murongo w’ibiganiro harimo guteza imbere ubucuruzi n’ishoramari, umutekano n’ubwirinzi, ingufu, ubuhinzi, ikoranabuhanga, ubuzima, uburezi n’ibikorwa remezo.
Abitabiriye baganiriye kandi ku bufatanye mu kurwanya iterabwoba, kongera umusaruro w’ibiribwa, guteza imbere inganda no korohereza ibihugu bya Afurika kubona ikoranabuhanga n’ubumenyi byafasha mu iterambere ryabyo.
Iyi nama yitabiriwe n’abakuru b’ibihugu na za guverinoma, intumwa za dipolomasi, abahagarariye inzego z’ubukungu n’abikorera baturutse mu bihugu bitandukanye bya Afurika.
Mu bayobozi bakomeye bitabiriye harimo Perezida w’u Burusiya, Vladimir Putin; Félix Tshisekedi wa RDC; Évariste Ndayishimiye w’u Burundi; William Ruto wa Kenya; Yoweri Kaguta Museveni wa Uganda; Abdel Fattah el-Sisi wa Misiri; Abiy Ahmed wa Ethiopia na Ibrahim Traoré wa Burkina Faso.
Mu gihe Tshisekedi yakoresheje uru rubuga agaragaza ibyifuzo bya RDC ku kibazo cy’umutekano mu Burasirazuba bw’igihugu, u Burusiya na bwo bwari bufite intego yo kurushaho kwagura umubano wabwo n’ibihugu bya Afurika mu nzego za politiki, ubukungu, umutekano n’ishoramari.
Iyi nama yabaye umwanya wo kugaragaza inyungu n’ibyifuzo bitandukanye by’ibihugu bya Afurika mu gushimangira umubano n’u Burusiya.
Minembwe Capital News (MCN)
