AFC/M23 Yashinje Ubutegetsi bwa RDC Kugaba Ibitero bya Drone i Rubaya
Umutwe wa AFC/M23 watangaje ko ubutegetsi bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) bwagabye ibitero bya drone i Rubaya, muri teritwari ya Masisi, mu Ntara ya Kivu y’Amajyaruguru, mu gihe muri ako gace hakomeje kubera imirwano ikomeye.
Agace ka Rubaya kazwiho kugira ibirombe bikungahaye ku mabuye y’agaciro, by’umwihariko coltan ikoreshwa mu ikoranabuhanga rigezweho. Mu minsi ishize, Rubaya yafashwe na AFC/M23 nyuma y’imirwano yahuje ingabo za Leta ya RDC n’abo bafatanyije, barimo imitwe yitwaje intwaro izwi nka Wazalendo.
Umuvugizi wa AFC/M23, Lawrence Kanyuka, yatangaje ko ingabo za Leta zagabye ibitero bya drone mu rukerera rwo kuri uyu wa Kabiri, tariki ya 24/02/2026, ahagana saa 02:43, zikibasira ibice bituwe n’abaturage i Rubaya.
Yagize ati: “Drone z’ingabo z’ubutegetsi bwa Kinshasa zarashe mu bice bituwemo n’abasivile. Iki ni igikorwa cy’ubugome gikomeje gushyira ubuzima bw’abaturage mu kaga.”
Kanyuka yakomeje ashinja ubutegetsi bwa RDC gukoresha imbaraga za gisirikare mu gihe hari ibiganiro n’amasezerano biri kuganirwaho hagati ya Kinshasa na Leta Zunze Ubumwe za Amerika ku bijyanye n’ishoramari n’imicungire y’umutungo kamere, cyane cyane amabuye y’agaciro.
Yavuze ko ibitero byagabwe i Rubaya bishobora kuba bifitanye isano n’ayo masezerano, agaragaza ko hari inyungu zikomeye zirimo gukinirwa ku rwego mpuzamahanga.
Perezida wa M23, Bertrand Bisimwa, na we aherutse kugaragaza ko ibitero bya drone bigamije guhungabanya umutekano w’uduce umutwe we ugenzura, mu rwego rwo gusenya imiyoborere yawo no kwerekana ko Leta ya Kinshasa igifite ijambo ku mutungo kamere w’igihugu.
Yavuze ko mu gihe Washington iri mu biganiro n’ubutegetsi bwa RDC ku bijyanye n’ubucukuzi n’icuruzwa ry’amabuye y’agaciro ku isoko mpuzamahanga, hari impungenge ko ayo masezerano ashobora kudaha abaturage bo mu burasirazuba bwa Congo uruhare rukwiye, nyamara ari ho ayo mabuye ava.
Umutwe wa M23 wongeye kubura imirwano mu mpera za 2021, nyuma y’imyaka hafi icumi usa n’ucecetse. Izina M23 rikomoka ku masezerano yo ku itariki ya 23/03/2009 hagati ya Leta ya RDC n’umutwe wa CNDP, aho bamwe mu barwanyi bavuze ko Leta itubahirije ibyo yemeye, bituma bongera gufata intwaro.
Kuva icyo gihe, imirwano yakunze kwibasira Intara ya Kivu y’Amajyaruguru, by’umwihariko Teritwari za Rutshuru, Nyiragongo na Masisi. Iyi mirwano yakomeje guteza umutekano muke, kwimura abaturage mu byabo no guhungabanya ibikorwa by’ubucuruzi n’ubucukuzi bw’amabuye y’agaciro.
Rubaya ni kamwe mu duce dufite agaciro kanini mu bukungu, kuko gafite ibirombe by’amabuye nka coltan, cassiterite na wolframite, bikenerwa cyane ku isoko mpuzamahanga.
Ibitero bya drone bivugwa byateje impungenge mu baturage batuye Rubaya no mu nkengero zaho. Nubwo imibare nyakuri y’ababa baragizweho ingaruka itaratangazwa ku mugaragaro, amakuru aturuka mu gace k’imirwano avuga ko hari abasivile baguye cyangwa bagakomereka.
Imiryango iharanira uburenganzira bwa muntu ikomeje gusaba impande zose zirwana kubahiriza amategeko mpuzamahanga agenga intambara, cyane cyane arengera abasivile n’ibikorwaremezo byabo.
Kugeza ubu, ubutegetsi bwa RDC ntiburagira icyo butangaza ku mugaragaro ku birego bya AFC/M23 bijyanye n’ibitero bya drone i Rubaya. Icyakora, imirwano irakomeje mu bice bitandukanye bya Masisi, mu gihe amahanga akomeje gusaba impande zombi guhagarika imirwano no gusubira mu biganiro bya politiki.
Abakurikirana iby’akarere bagaragaza ko ikibazo cy’umutekano muke mu burasirazuba bwa RDC gifitanye isano ikomeye n’umutungo kamere, politiki y’imbere mu gihugu, ndetse n’inyungu z’ibihugu byo mu karere n’ibyo ku rwego mpuzamahanga.
Mu gihe ibiganiro ku masezerano y’amabuye y’agaciro bikomeje, haracyari impungenge ko intambara ishobora kurushaho gukaza umurego, bikagira ingaruka zikomeye ku mutekano w’abaturage no ku bukungu bw’akarere muri rusange.
