BREAKING NEWS: Impungenge ku Isi Hose Nyuma y’Amakuru ko Amerika Ishobora Kugaba Igitero cyo Ku Butaka bwa Iran
Mu gihe amakuru n’isesengura bitandukanye bikomeje kugaragaza ko intambara ishobora guhuza mu buryo butaziguye Leta Zunze Ubumwe za Amerika na Iran ishobora gukomera kurushaho, benshi ku isi bari kwibaza ingaruka zishobora guterwa n’uko abasirikare ba Amerika bashobora kugera ku butaka bwa Iran. Abasesenguzi mu bya gisirikare n’umutekano mpuzamahanga bagaragaza ko iyo ntambara ishobora kuba imwe mu zikomeye kurusha izabaye mu myaka yashize mu Burasirazuba bwo Hagati.
Iran ni kimwe mu bihugu binini byo mu Burasirazuba bwo Hagati, gifite ubuso bunini n’ubutaka bugoye kunyuramo. Igizwe ahanini n’imisozi miremire, ibibaya binini n’ahantu hakomeye ku buryo byagora cyane igisirikare cy’umwanzi kugaba ibitero byo ku butaka.
Iki gihugu gifite ingabo nyinshi zigizwe n’igisirikare gisanzwe ndetse n’umutwe ukomeye uzwi nka Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC), ushinzwe cyane kurinda ubutegetsi n’umutekano w’igihugu. Uretse izo ngabo, Iran ifite n’imitwe yitwaje intwaro iyishyigikiye mu bihugu bitandukanye byo mu karere, irimo iyibarizwa muri Iraq, Syria, Liban na Yemen.
Iyi mitwe ishobora kugira uruhare rukomeye mu kwagura intambara mu karere kose, bigatuma itaba gusa hagati ya Amerika na Iran, ahubwo ikaba intambara ishobora gukwira mu Burasirazuba bwo Hagati hose.
Iran izwiho kugira ububiko bunini bw’intwaro za misile zishobora kurasa intera ndende cyane. Izi misile zifite ubushobozi bwo kugera ku birindiro bya gisirikare bya Amerika biri mu bihugu byo mu karere ndetse no ku mato ya gisirikare ari mu nyanja zegeranye n’aka karere.
Iran ifite kandi drones z’intambara zigezweho zishobora gukoreshwa mu bitero bitunguranye. Ibi bishobora gutuma ibirindiro bya Amerika mu bihugu byo mu Burasirazuba bwo Hagati ndetse n’amato ya gisirikare ari mu nyanja bihora biri mu kaga.
Abasesenguzi bavuga ko niba abasirikare ba Amerika bagabye igitero cyo ku butaka bwa Iran, bashobora guhura n’intambara ikomeye cyane kurusha izabaye muri Iraq cyangwa Afghanistan, bitewe n’ubunini bw’igihugu n’ubushobozi bwacyo bwa gisirikare.
Ku rundi ruhande, raporo y’ikinyamakuru The Washington Post ivuga ko Russia ishobora kuba iri guha Iran amakuru y’ubutasi agaragaza aho amato ya gisirikare n’indege za Amerika ziherereye mu Burasirazuba bwo Hagati.
Aya makuru ashobora gufasha Iran kumenya neza aho ishobora kurasa mu bitero bya misile cyangwa drones. Abategetsi ba Amerika bavuga ko ayo makuru ashobora kuba arimo aho amato ya US Navy n’indege z’intambara ziherereye, ibintu bishobora kongera ubukana bw’intambara no kuyinjizamo ibihugu bikomeye ku rwego mpuzamahanga.
Niba ibi byemejwe, bishobora gutuma amakimbirane hagati y’ibihugu bikomeye ku isi arushaho gukomera, bikongera ibyago byo kwagura intambara mu buryo bwagutse.
Hari amakuru avuga ko Leta Zunze Ubumwe za Amerika zaba zimaze gukoresha misile zirenga 400 zo mu bwoko bwa Tomahawk mu bitero bimaze iminsi itatu byibasiye Iran.
Izi misile ziraswa ziva ku mato ya gisirikare cyangwa ku ma submarine, kandi zifite ubushobozi bwo kurasa intera ndende cyane no kwibasira ibirindiro by’umwanzi mu buryo buhanitse. Buri misile imwe ishobora gutwara amafaranga agera kuri miliyoni 1.4 z’amadolari ya Amerika.
Abasesenguzi mu bya gisirikare bavuga ko gukoresha umubare munini w’izi misile mu gihe gito bishobora kugabanya cyane ububiko bw’intwaro Amerika ifite, kuko uwo mubare ushobora kuba ugera hafi kuri 10% by’ububiko bwa misile za Tomahawk Amerika ifite.
Ibi bigaragaza ko intambara ishobora kuba ihenze cyane ku rwego rw’ubukungu ndetse ikanagira ingaruka ku bushobozi bw’igisirikare mu gihe yaba ikomeje igihe kirekire.
Hagati aho, Perezida wa Amerika, Donald Trump, yatangaje ko nta biganiro bigamije ubwumvikane biteganyijwe hagati ya Amerika na Iran mu gihe ubutegetsi bwa Iran bukiriho.
Yavuze ko igisubizo Amerika ishyize imbere ari uko Iran yahindura imiyoborere yayo, igashyiraho ubutegetsi bushya bushobora kubaka igihugu gifite ubukungu bukomeye kandi kigira ubuyobozi bwizewe ku rwego mpuzamahanga.
Aya magambo agaragaza ko amakimbirane hagati y’ibihugu byombi ashobora gukomeza gukomera, cyane cyane mu gihe impande zombi zikomeje gushimangira imyanya yazo mu bya gisirikare n’ububanyi n’amahanga.
Abasesenguzi mu by’umutekano mpuzamahanga bagaragaza ko intambara hagati ya Amerika na Iran ishobora kugira ingaruka zikomeye ku isi yose. Zimwe muri zo ni izijyanye n’ubukungu, cyane cyane ku biciro bya peteroli, kuko aka karere ari kamwe mu dutanga peteroli nyinshi ku isi.
Iyo intambara yakongera gukomera, ishobora no gutuma ubucuruzi bwo mu nyanja buhagarara mu bice bimwe na bimwe, bikagira ingaruka ku bucuruzi mpuzamahanga n’ubukungu bw’ibihugu byinshi.
Hari kandi impungenge ko iyo ntambara ishobora gukurura ibindi bihugu bikomeye, bigatuma amakimbirane arushaho kwaguka.
Nubwo hari ibitekerezo byinshi bitandukanye ku cyakurikira, abasesenguzi benshi bemeza ko niba abasirikare ba Amerika bageze ku butaka bwa Iran, intambara ishobora kuba ndende, igahitana ubuzima bw’abantu benshi kandi igahungabanya umutekano w’akarere n’uw’isi muri rusange.





