Intambara Yahinduye Imiterere muri Mikenge, Teritwari ya Mwenga
Intara ya Kivu y’Amajyepfo, muri Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, ikomeje kuba isibaniro ry’imirwano n’ihangana rikomeye hagati y’ingabo zirwanira uburenganzira bw’abaturage zirimo MRDP-Twirwaneho na M23, ndetse n’imitwe yitwaje intwaro imaze imyaka myinshi ihungabanya umutekano w’abaturage, ari yo Wazalendo na FDLR, bifatanyije n’igisirikare cya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (FARDC) hamwe n’ingabo z’u Burundi n’iza Angola. Muri urwo rwego, kongera kwisubiza agace ka Mikenge, gaherereye muri teritwari ya Mwenga, ni inkuru ifite uburemere bukomeye mu rwego rwa gisirikare no mu rwego rwa politiki.
Umujyi muto wa Mikenge ubarizwa muri teritwari ya Mwenga, mu Ntara ya Kivu y’Amajyepfo. Aka gace kamaze igihe kirekire karangwa n’imirwano ikaze. Mu kwezi kwa Kabiri ku mwaka ushize wa 2025, kafashwe na MRDP-Twirwaneho nyuma yo kwirukanamo ingabo z’u Burundi, iza FARDC, Wazalendo na FDLR.
Amakuru yatanzwe n’uruhande rwa Leta agaragaza ko Mikenge yongeye kwisubizwa n’ingabo za Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (FARDC) n’abafatanyabikorwa bazo barimo ingabo z’u Burundi, iza Angola, Wazalendo na FDLR, ku manywa yo ku wa 01/03/2026. Hari kandi amakuru yemeza ko MRDP-Twirwaneho igikomeje kugenzura igice kinini cya Mikenge, nubwo kugeza ubu nta tangazo ryemewe n’impande zombi rirabihamya ku mugaragaro.
Kwisubiza Mikenge bifatwa nk’intambwe ya gisirikare ifite akamaro kanini mu kugenzura inzira z’ingenzi zihuza uduce twa Mwenga n’utundi turere twa Kivu y’Amajyepfo. Ni agace gafite akamaro mu bijyanye n’imigendekere y’ingabo n’ishyirwa mu bikorwa ry’ingamba za gisirikare muri ako karere.
Gufatwa kwa Mikenge bishobora guhindura ishusho y’umutekano muri Mwenga no mu bice biyegereye. Ku rundi ruhande, MRDP-Twirwaneho ivuga ko ari umutwe w’ubwirinzi bw’abaturage, ikomeje ibikorwa byo kurinda no gushimangira imyanya ituwe. Ibi bikorwa bigamije gukumira igitero icyo ari cyo cyose cyagabwa ku baturage batuye imisozi y’i Mulenge muri Kivu y’Amajyepfo.
Icyakora, nubwo hari amakuru avuga ko ingabo za Leta zafashe Mikenge, abasesenguzi mu bya politiki n’umutekano bagaragaza ko amateka y’aka karere yerekana ko kwisubiza agace kamwe bidahagije, kuko igihe icyo ari cyo cyose MRDP-Twirwaneho ishobora kongera kuhigarurira, nk’uko byagiye bigaragara mu bihe byashize.
Nubwo kwisubiza Mikenge ari intambwe ifatika mu rwego rwa gisirikare, ikibazo nyamukuru gikomeje kwibazwa ni ukumenya niba izo mbaraga za gisirikare zizaherekezwa n’ingamba za politiki zishobora kugabanya impamvu zishingiye ku makimbirane. Abasesenguzi bemeza ko amahoro arambye mu burasirazuba bwa Congo asaba:
Kuvugurura inzego z’umutekano no kuzongerera ubushobozi;
Gushyira imbere ibiganiro byimbitse byunga impande zose;
Kurinda abaturage no kubafasha gusubira mu byabo mu mutekano usesuye;
Gucunga neza umutungo kamere mu buryo buboneye kandi burambye.
Mu gihe ibikorwa bya gisirikare bikomeje, ijisho ry’akarere n’umuryango mpuzamahanga rihanzwe ku buryo ubuyobozi bwa Kinshasa n’abafatanyabikorwa babwo bazakoresha iyi ntsinzi ya gisirikare mu kubaka inzira irambye y’amahoro n’ituze.
Ibihe biri imbere ni byo bizagaragaza niba kwisubiza Mikenge bizaba intangiriro y’impinduka ifatika, cyangwa niba biziyongera ku ruhererekane rw’intsinzi z’igihe gito mu ntambara imaze imyaka irenga icumi mu bice byinshi bya Kivu y’Amajyepfo.
