Iran Yatangaje ko Yiteguye Guhangana na Amerika Igihe Cyose Habayeho Ubushotoranyi
Umuyobozi ukomeye mu ngabo zirwanira mu mazi za Iran yatangaje ko igihugu cye cyiteguye guhangana n’ingabo za Leta Zunze Ubumwe za Amerika zikorera mu karere k’Uburasirazuba bwo Hagati, ashimangira ko hashobora kubaho igisubizo gikomeye mu gihe haba hagize igikorwa icyo ari cyo cyose cy’ubushotoranyi.
Nk’uko byatangajwe n’ibitangazamakuru byo muri Iran, uyu muyobozi yavuze ko ingabo zabo ziri maso kandi ziteguye gukoresha uburyo buhanitse bwo kurasa za misile zituruka ku nkombe z’inyanja (coastal missile systems), zifite ubushobozi bwo kugera ku ntego ziri kure mu nyanja.
Yagize ati: “Turategereje gusa ko ingabo za Amerika zegera aho zishobora kugerwaho n’izi ntwaro zacu, hanyuma zigahita zibasirwa.” Ibi byumvikanisha ko Iran iri mu mwanya wo kugenzura neza ibikorwa by’ingabo za Amerika mu nyanja, cyane cyane mu duce dufatwa nk’ingenzi ku bucuruzi mpuzamahanga bw’ibikomoka kuri peteroli.
Umubano hagati ya Iran na Amerika umaze imyaka myinshi urangwa n’ukutumvikana gukomeye, by’umwihariko kuva mu mwaka wa 1979 nyuma y’impinduramatwara ya Kisilamu yabaye muri Iran. Icyo gihe, ubutegetsi bushya bwafashe ubuyobozi bw’igihugu bwahise bugirana amakimbirane akomeye na Washington.
Mu myaka yakurikiyeho, ibibazo byarushijeho gukomera cyane cyane ku bijyanye na gahunda ya Iran yo guteza imbere ingufu za nikleyeri, aho Amerika n’ibihugu by’i Burengerazuba biyishinja gushaka gukora intwaro za kirimbuzi, ibyo Iran ihakana ivuga ko igamije gusa gukoresha ingufu mu buryo bwa gisivili.
Mu 2018, ubutegetsi bwa Amerika bwari buyobowe na Donald Trump bwikuye mu masezerano ya nikleyeri yari yaragiranye na Iran (JCPOA), bituma ibihano by’ubukungu byongera gushyirwa kuri Iran, ibintu byarushijeho kuzamura umwuka mubi hagati y’impande zombi.
Ibi byatangajwe n’uyu muyobozi w’ingabo za Iran bibaye mu gihe akarere k’Uburasirazuba bwo Hagati gakomeje kurangwa n’umutekano muke, harimo amakimbirane hagati y’ibihugu n’imitwe yitwaje intwaro ifitanye isano n’inyungu z’ibihugu bikomeye.
Abasesenguzi mu bya politiki mpuzamahanga bagaragaza ko amagambo nk’aya ashobora kongera ubushyamirane, cyane cyane mu duce tw’ingenzi nk’inyanja ya Persian Gulf, inyuramo igice kinini cy’ubucuruzi bw’isi bwa peteroli.
Nubwo bimeze bityo, hari n’abavuga ko impande zombi zishobora kuba zikoresha amagambo akakaye mu rwego rwo kwerekana imbaraga no gukumira undi, aho kwinjira mu ntambara yeruye ishobora kugira ingaruka zikomeye ku isi yose.
Mu gihe amakimbirane akomeje kwiyongera, amahanga akomeje guhamagarira Iran na Amerika kugabanya ubushyamirane no gushaka ibisubizo binyuze mu nzira z’amahoro. Gusa, uko bigaragara ubu, amagambo akomeje gukazwa ku mpande zombi ashobora gutuma habaho ihangana rikomeye kurushaho mu gihe kiri imbere.
Ibi bishimangira ko umutekano w’akarere ndetse n’isi muri rusange ukomeje kugendera ku murongo utoroshye, aho igikorwa gito gishobora gutuma ibintu bihinduka mu buryo butunguranye.






