Perezida Ndayishimiye Yagize Icyavuga ku Nkongi mu Bubiko bw’Intwaro za Gisirikare Yahungabanyije Umujyi
Mu ijoro ryakeye, umujyi wa Bujumbura wahuye n’akaga gakomeye katewe n’inkongi y’umuriro yadutse mu bubiko bw’intwaro za gisirikare buri mu kigo cya Camp Base giherereye muri zone ya Musaga. Iyi nkongi yakurikiwe n’iturika rikomeye ry’ibisasu ryakomeje kumvikana amasaha menshi, ritera ubwoba n’ihungabana rikomeye mu baturage.
Perezida w’u Burundi, Évariste Ndayishimiye, yahise atanga ubutumwa bwo guhumuriza abahuye n’ibi byago abinyujije ku rubuga rwa X (Twitter) ahagana saa moya n’iminota 11 z’ijoro. Yemeje ko ibyo bisasu byumvikanye byatewe n’inkongi y’umuriro yadutse muri ubwo bubiko bw’intwaro, anihanganisha ababuze ababo ndetse n’abangirijwe ibyabo.
Yagize ati:
“Ndahojeje abagize ibyago biturutse ku muriro wadutse mu bubiko bumwe bw’ikambi y’igisirikare iri muri zone ya Musaga. Turahumurije Abarundi bose: inzego z’igihugu ziri ku kivi kugira zitabare kandi zibandanye zikinga kugira ibintu bisubire mu buryo. Imana irinde u Burundi.”
Nubwo imibare nyakuri y’ibyangiritse itaratangazwa, amakuru y’ibanze agaragaza ko hari abantu bahasize ubuzima, abandi benshi barakomereka. Inzu nyinshi zasenyutse bitewe n’iturika ry’ibisasu, abaturage bahunga mu kajagari, bamwe batandukana n’abana babo.
Ibice byibasiwe cyane ni Musaga na Kanyosha, hafi ya Camp Base, ndetse na Kinindo na Kinama. Hari kandi amakuru y’ibyangiritse mu bindi bice bya kure nka Gisandema, Bwiza na Nyakabiga.
Mu gihe cy’uru rujijo, havuzwe ibikorwa by’ubujura, aho bamwe mu bagizi ba nabi binjiye mu mazu y’abari bahunze bagasahura ibyari bisigayemo.
Haravugwa kandi ko sitasiyo y’ibikomoka kuri peteroli iri mu Kinindo, ku muhanda wa Rumonge, yahiye, ibintu byongereye ubukana bw’iyi nkongi.
Mu gisirikare ubwacyo, amakuru y’ibanze avuga ko habayeho kwangirika gukomeye kw’ibikoresho bya gisirikare birimo amabombe n’intwaro. Gusa, kugeza ubu nta raporo yemewe irasohoka ku gipimo cy’ibyangiritse.
Hari ibibazo byinshi bikomeje kwibazwa:
Ese iyi nkongi yatewe n’iki? Ni impanuka isanzwe cyangwa hari icyihishe inyuma yayo?
Ni gute ububiko bw’intwaro bukomeye bushobora gufatwa n’umuriro mu buryo bworoshye?
Hari amakuru avuga ko hari intwaro zari ziherutse kuzanwa, zishobora kuba zari zigenewe ibikorwa bya gisirikare muri Kivu y’Amajyepfo—ese zaba zaragize uruhare mu bukana bw’iturika?
Ibi byose biracyari mu iperereza, kandi nta mucyo uraboneka.
Nyuma y’amasaha make, ahagana saa saba n’iminota 19 z’ijoro, Perezida Ndayishimiye yongeye gutanga ubutumwa bugenewe amahanga, aho yahumurije ko umutekano wifashe neza.
Ibi byari ngombwa kuko inkuru z’iri turika zari zatumye bamwe bakeka ko hashobora kuba hari kugeragezwa ihirikwa ry’ubutegetsi (coup d’État), abandi bakeka ko igihugu cyatewe. Perezida yashimangiye ko nta kibazo cy’umutekano kidasanzwe gihari.
Ibi byabaye i Bujumbura byibutsa akamaro ko gucunga neza ububiko bw’intwaro, cyane cyane mu bice bituwe n’abaturage benshi. Mu mateka y’akarere, impanuka nk’izi zagiye zibaho mu bihugu bitandukanye iyo habayeho uburangare cyangwa kutubahiriza amabwiriza y’umutekano.
Ni isomo rikomeye ku nzego z’umutekano n’ubuyobozi, ryo kongera ingamba zo kurinda ububiko bw’intwaro no gutegura uburyo bwo gutabara bwihuse mu gihe habaye ibiza. Nubwo Perezida yahumurije abaturage n’amahanga, ibibazo bikomeje kuba byinshi. Abaturage bategereje ibisobanuro birambuye n’ibikorwa bifatika byafasha gusana ibyangiritse no kwirinda ko ibyabaye byasubira ukundi.
