Impinduka Ikomeye mu Ntambara yo mu Burasirazuba bwa RDC
Igikorwa cy’intambara cyigambwe n’umutwe wa AFC/M23 ku kibuga cy’indege cya Kisangani ntikigarukira gusa ku rwego rwa gisirikare; ni intambwe ikomeye mu mvugo no muri politiki bigenga intambara ikomeje kubera mu Burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo.
Mu kuvuga ko bagabye igitero ku “kigo gicungira kandi kiyobora drones za gisirikare”, AFC/M23 ishaka guhindura icyerekezo cy’impaka: ikivanaho ku rwego rw’imirwano isanzwe, ikijyana ku kibazo gikomeye kurushaho cy’inshingano za politiki n’iz’imyitwarire ya Leta mu miyoborere y’intambara.
Nk’uko byatangajwe mu itangazo ryabo, icyo kigo ngo cyari ihuriro rikuru ryo gutegura, guhuza no gushyira mu bikorwa ibikorwa by’intambara byiswe ibyica rubanda, bigabwa ku baturage b’abasivili ndetse no ku birindiro bya AFC/M23 mu bice bitandukanye birimo Masisi, Minembwe, Walikale, Rutshuru, Lubero, Kalehe na Mwenga.
Uru rutonde rw’utwo duce ntiruvuzwe ku busa; rugaragaza ikarita y’ububabare n’iyaguka ry’intambara ubutegetsi bwo hagati bwa Kinshasa bunaniwe kugenzura binyuze mu bundi buryo uretse kongera gukoresha ikoranabuhanga rya gisirikare.
Icy’ingenzi hano si ukumenya gusa ukuri kw’ibi birego—ibisaba, koko, igenzura ryigenga kandi ridafite aho ribogamiye—ahubwo ni ubutumwa bwa politiki butanzwe. Indege zitagira abapilote (drones), zari zimaze igihe zifatwa nk’intwaro z’ingenzi zo kugarura ububasha bwa Leta, none zibaye ibimenyetso bitavugwaho rumwe, ndetse zihinduka n’intandaro y’impaka n’ibirego bikomeye.
Intambara iragenda yimukira ku rwego rw’ukwemerwa n’ubwumvikane, aho impamvu z’umutekano zihura n’ibirego by’ihohoterwa rikorerwa abasivili.
Iki gice cy’ibihe kirerekana ihuzagurika rikomeye mu miyoborere ya Kinshasa: kuvuga ko harindwa abasivili, ariko ubutegetsi bugashyirwa mu majwi kubera amahitamo yabwo ya gisirikare, agaragara nk’ashingira cyane ku ntwaro n’ingamba zidafite ibisobanuro bisobanutse.
Kwitwaza amagambo ahakana ibigaragara byabaye ikimenyetso gisanzwe mu mikorere ya Leta, bigaragarira mu itandukaniro rikomeye riri hagati y’imvugo zemewe n’ibyo abaturage babona ku butaka. Uko guhakana ingaruka mbi z’ingamba zafashwe bigenda byiyongera, ni ko icyizere kigenda gicika, hakiyongera ubukana bw’amakimbirane, bigakomeza no gusenya ubumwe bw’igihugu.
Igitero cya Kisangani, cyaba cyamaganywe cyangwa gisesenguwe mu buryo butabogamye, gihindutse indorerwamo igaragaza ukunanirwa kw’inyigisho zishingiye ku bushobozi bw’ikoranabuhanga rya gisirikare mu gihe hataboneka icyerekezo cya politiki gifatika.
Igihe cyose ibisubizo ku kibazo kizakomeza gushingira ku mbaraga no guhakana, amatangazo y’intambara azakomeza gusimbura gahunda z’amahoro—kandi abazahora bahombye ni abaturage b’abasivili.
