Uvira: Ubwicanyi Bukomeje Kwiyongera Biteye Impungenge, Imiryango Iharanira Uburenganzira bwa Muntu
Mu gihe umutekano ukomeje kuzamba mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo, amakuru mashya aturuka mu mujyi wa Uvira, mu ntara ya Kivu y’Amajyepfo, aragaragaza ko ubwicanyi bukomeje gufata indi ntera iteye inkeke.
Nk’uko byatangajwe mu itangazo ryashyizwe ahagaragara n’Ihuriro ry’Imiryango Iharanira Uburenganzira bwa Sosiyete Sivile muri Kivu y’Amajyepfo (NSCC Sud-Kivu), abantu bane barimo abagore batatu bishwe mu cyumweru dusoje, ahagana mu mpera zacyo. Amakuru akomeza avuga ko hari uwiciwe i Kiliba arashwe, undi akicirwa i Kilibula ku i zone, mu gihe abandi biciwe kuri Mulongwe ku wa Gatanu. Bose bivugwa ko bishwe n’abo mu mutwe wa Wazalendo. Ibi byongera impungenge ku mutekano w’abaturage basanzwe bahanganye n’ingaruka z’intambara n’umutekano muke umaze igihe muri aka karere.
Iri tangazo rya sosiyete sivile rikomeza rivuga ko ubu bwicanyi bwabaye mu minsi ikurikirana muri icyo cyumweru, bikaba bigaragaza intege nke mu nzego zishinzwe umutekano. Abaturage bavuga ko bafite ubwoba bwinshi, aho benshi batakigira icyizere cyo kurara amahoro cyangwa kugenda bisanzuye mu mihanda, cyane cyane mu masaha y’ijoro.
Ihuriro ry’Abagore Baharanira Amahoro muri Kivu y’Amajyepfo (UFMP Sud-Kivu) ryagaragaje impungenge zikomeye kuri ubu bwiyongere bw’ubwicanyi, risaba ko hafatwa ingamba zihutirwa kandi zifatika zo kurinda abasivili. Ryashimangiye ko abagore ari bo bakomeje kwibasirwa cyane muri ibi bikorwa by’urugomo, bikaba bishobora kugira ingaruka zikomeye ku mibereho n’umutekano byabo.
UFMP kandi yasabye inzego z’umutekano kongera imbaraga mu gucunga umutekano, harimo kongera amarondo, gukaza iperereza ku byaha bikorwa no gufata ababigizemo uruhare, ndetse no guhana abahamijwe ibyaha. Byongeye, yasabye ubuyobozi bwa Leta n’inzego z’umutekano gukorana bya hafi n’abaturage kugira ngo amakuru ku bagizi ba nabi atangwe hakiri kare.
Ku rundi ruhande, abaturage ba Uvira basabwe kugira uruhare rugaragara mu kurwanya umutekano muke, batanga amakuru ku gihe ku nzego zibishinzwe, birinda guceceka ku byaha bibera mu maso yabo.
Amateka y’akarere ka Kivu y’Amajyepfo agaragaza ko kamaze imyaka myinshi karangwa n’intambara n’ibikorwa by’imitwe yitwaje intwaro, irimo Wazalendo na FDLR, ikunze guteza umutekano muke, ubwicanyi, ndetse n’ihohoterwa rishingiye ku gitsina. Uvira, nk’umwe mu mijyi ikomeye iri hafi y’umupaka uhuza RDC n’ibihugu by’ibituranyi, na yo yakunze kwibasirwa n’ibi bibazo, cyane cyane bitewe n’imigendere y’imitwe yitwaje intwaro n’ubucuruzi butemewe.
Abasesenguzi bemeza ko gukemura burundu ikibazo cy’umutekano muke muri aka karere bisaba ubufatanye bw’inzego zitandukanye, harimo Leta, imiryango mpuzamahanga n’abaturage ubwabo, hagamijwe gushyiraho amahoro arambye n’iterambere rirambye.
Mu gihe abaturage ba Uvira bakomeje gusaba uburinzi n’ubutabera, amaso ahanzwe ku nzego zishinzwe umutekano n’ubuyobozi kugira ngo hagire igikorwa mu buryo bwihuse, hagamijwe guhagarika uru rugomo rukomeje guhitana ubuzima bw’inzirakarengane.





