Karidinali Fridolin Ambongo Yaciye Amarenga Akomeye Anenga Ubutegetsi bwa Tshisekedi Mu Birori byo Kwizihiza Imyaka 66 y’Ubwigenge bwa RDC
Mu gihe Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) yizihizaga imyaka 66 ishize ibonye ubwigenge, Karidinali Fridolin Ambongo, Arikiyepisikopi wa Kinshasa, yagaragaje impungenge zikomeye ku cyerekezo igihugu kirimo, avuga ko intego zifuzwaga n’abaharaniye ubwigenge zitaragerwaho. Yavuze ko nyuma y’iyo myaka yose, igihugu gikwiye kwemera aho cyatsinzwe no gushaka inzira z’ubwiyunge n’impinduka zirambye.
Mu Misa yo kwizihiza isabukuru y’ubwigenge yabereye muri Katederali ya Notre-Dame du Congo i Kinshasa ku wa 30 Kamena 2026, Karidinali Ambongo yavuze ko amagambo yavuzwe ku munsi RDC yabonaga ubwigenge yari yuzuyemo icyizere cyo kubaka igihugu gishingiye ku butabera, amahoro, ubumwe n’iterambere. Icyakora, yibajije niba ibyo byifuzo byarigeze biba impamo.
Yagize ati: “Nta wabihakana. Nyuma y’imyaka 66 y’ubwigenge, twese hamwe twarananiwe.”
Yongeyeho ko RDC ifite umutungo kamere mwinshi n’ubushobozi bwo kuba kimwe mu bihugu bikomeye muri Afurika, ariko ko abaturage benshi bakomeje kubaho mu bukene, mu ntambara no mu bibazo bikomeye by’ubuzima bwa buri munsi. Nk’uko yabivuze, ibibazo byo kubura amazi meza, ubuvuzi, ibiribwa n’umutekano ntibikigaragara mu Burasirazuba bw’igihugu gusa, ahubwo byageze no mu bindi bice byinshi, birimo na Kinshasa.
Karidinali Ambongo yavuze kandi ko igihugu gikwiye kubanza gukemura ibibazo bibangamiye abaturage aho gushyira imbaraga mu mpaka zijyanye no guhindura Itegeko Nshinga. Yibajije niba koko impinduka zigamije kongera manda y’Umukuru w’Igihugu ari zo zikwiye gushyirwa imbere, mu gihe abaturage benshi bakomeje guhura n’ibibazo bikomeye.
Mu Burasirazuba bwa RDC, umutekano ukomeje kuba ikibazo gikomeye. Hari abaturage benshi, cyane cyane bamwe mu Banyamulenge bo mu duce twa Minembwe no mu nkengero zako, bavuga ko bakomeje guhura n’ibitero, kwimurwa mu byabo no gutakaza ubuzima n’imitungo. Bamwe muri bo bashinja ingabo za FARDC n’imitwe ya Wazalendo kuba inyuma y’ibyo bitero, ndetse hakaba n’abavuga ko harimo n’abarwanyi ba FDLR, ingabo z’u Burundi ndetse n’Imbonerakure. Ibi ni ibirego byakomeje kuvugwa n’abaturage, mu gihe ubutegetsi bwa Kinshasa bwagiye bubihakana cyangwa bukabitangira ibisobanuro bitandukanye.
Ku rundi ruhande, MRDP–Twirwaneho na AFC/M23 bavuga ko bafashe intwaro bagamije kurinda abaturage no guharanira impinduka za politiki, ndetse n’ibiganiro byatanga amahoro arambye. Leta ya RDC yo ikomeza kubifata nk’imitwe yitwaje intwaro ibangamiye ubusugire bw’igihugu, igashimangira ko ibikorwa bya gisirikare bigamije kugarura ubutegetsi bwa Leta mu bice byose by’igihugu.
Abasesenguzi batandukanye bagaragaza ko amagambo ya Karidinali Ambongo agaragaza impungenge zisangiwe n’Abanye-Congo benshi, bavuga ko amahoro arambye atazagerwaho binyuze mu ntambara gusa, ahubwo asaba ibiganiro bya politiki, kubahiriza uburenganzira bwa muntu, kubazwa inshingano ku byaha byose byaba byarakorewe abasivili, no kubaka inzego za Leta zishingiye ku butabera n’ubuyobozi buboneye.
Mu gihe RDC yinjira mu mwaka wa 67 w’ubwigenge, ikibazo gikomeje kwibazwa ni uburyo igihugu cyasubira ku murongo w’ubumwe n’amahoro, abaturage bose bakagira umutekano, uburenganzira bwabo bukubahirizwa, kandi impande zose zirebwa n’ibibazo zikabona umwanya wo gushakira hamwe ibisubizo birambye.






