Uvira mu Mwijima w’Umutekano: “Turenda Gushira” — Umuturage Yatabaje Asaba MONUSCO Gukora Iperereza Ryihutirwa
MINEMBWE CAPITAL NEWS (MCN)
Umuturage utuye mu mujyi wa Uvira, mu Ntara ya Kivu y’Amajyepfo, yatabarije abaturage avuga ko umutekano wabo ukomeje kuzamba, ashinja imitwe yitwaje intwaro n’abasirikare bari mu ihuriro rigenzura ako gace kugira uruhare mu bikorwa by’ubwambuzi n’ubwicanyi.
Uyu muturage, wavuganye na Minembwe Capital News, yasabye ko amazina ye atatangazwa kubera impungenge z’umutekano we. Avuga ko abaturage ba Uvira bamaze igihe bahanganye n’ibikorwa by’ubwambuzi, ubwicanyi n’ihohoterwa, cyane cyane mu masaha ya nimugoroba na nijoro.
Yasabye MONUSCO n’indi miryango mpuzamahanga gukurikirana iki kibazo no gukora iperereza ryigenga ku birego by’ubwicanyi n’ihohoterwa bivugwa muri uyu mujyi.
“Turenda gushira”: Umuturage avuga ko abaturage babaho mu bwoba
Mu butumwa bwe, uyu muturage yavuze ko abaturage babaho mu bwoba, avuga ko hari abantu baza mu ngo cyangwa mu bice bitandukanye by’umujyi bagamije kwambura abaturage, kandi ko hari abagerageza gutabaza cyangwa kurwanya ubwo bwambuzi bakicwa.
Yagize ati:
“Banyamakuru, nimudutabarize, turenda gushira. Twamburwa uko bukeye n’uko bwije.”
Uyu muturage avuga ko ibikorwa byo kwambura abaturage bikorwa n’abantu ashinja kuba muri Wazalendo, FARDC ndetse na bamwe mu basirikare b’u Burundi. Avuga ko ku ikubitiro atashinjaga abasirikare b’u Burundi kugira uruhare muri ibyo bikorwa, ariko ko ubu hari bamwe avuga ko batangiye kubikora rwihishwa.
Ati:
“Abatwambura ni Wazalendo, FARDC ndetse n’abasirikare b’u Burundi. Nubwo bo babanjije kutabikora, ubu bari kubikora rwihishwa, bakatwambura nk’uko Wazalendo, FDLR na FARDC babikora.”
Avuga ko ikibazo kirenze ubwambuzi
Uyu muturage avuga ko ikibazo atari ubwambuzi gusa, ahubwo ko hari n’ibindi bikorwa by’ubugizi bwa nabi birimo kwica abantu.
Yagize ati:
“Usibye kutwambura bitwikiriye ijoro, bakanatwica. Iyo baje kukwiba ugataka, barakwica.”
Avuga ko ubwo bwicanyi bushobora kuba bukorerwa ahantu hatandukanye, harimo mu ngo z’abaturage no mu duce dutuwemo n’abantu benshi.
Ati:
“Rwose baratwica, kandi batwica baturashe mu majoro no ku mugoroba. Hari abo bicira mu mazu no mu ma quartier.”
Uyu muturage avuga ko, nubwo atashoboye gutanga umubare nyawo w’abantu bose bamaze kwicwa, uko abibona ngo ntihashira iminsi itatu hadapfuye umuntu. Avuga kandi ko hari n’igihe hapfa abantu barenze babiri mu minsi mike.
Ibi birego, kubera uburemere bwabyo, bisaba ko inzego zibifitiye ububasha zibikorera iperereza ryigenga, rishingiye ku bimenyetso n’ubuhamya bw’ababibonye.
Ibyo avuga ku ihohoterwa rishingiye ku gitsina
Mu buhamya bwe, uyu muturage yanagarutse ku ihohoterwa rishingiye ku gitsina, avuga ko bamwe mu bagore bafashwe ku ngufu nyuma bakicwa.
Yavuze ko mu kwezi kwa Karindwi 2026 hakunze kuboneka ibikorwa by’ubwicanyi n’ihohoterwa, avuga ko abantu barenga 17 ari bo bapfuye muri icyo gihe.
Muri abo, avuga ko harimo abagore avuga ko bafashwe ku ngufu mbere yo kwicwa, abagabo ndetse n’abandi baturage.
Niba ari ukuri, ibi byaba ari ibirego bikomeye by’ihohoterwa rishobora kuba rihonyora uburenganzira bw’ibanze bw’abaturage, by’umwihariko uburenganzira bwo kubaho no kurindwa ihohoterwa.
“M23 ikiri muri uyu mujyi twari dufite amahoro”
Uyu muturage ahuza ihinduka ry’umutekano muri Uvira n’igihe AFC/M23 yavaga muri uyu mujyi.
Nk’uko abivuga, AFC/M23 yavuye muri Uvira tariki ya 18/01/2026, nyuma yo gusabwa kubikora na Leta Zunze Ubumwe za Amerika.
Uyu muturage avuga ko mu gihe AFC/M23 yari ikiri muri Uvira, abaturage bumvaga bafite umutekano uruta uwo bavuga ko bafite muri iki gihe.
Ati:
“M23 ikiri muri uyu mujyi twari dufite amahoro.”
Asaba MONUSCO n’imiryango mpuzamahanga gukora iperereza
Mu gihe avuga ko abaturage bakomeje kubaho mu bwoba, uyu muturage arasaba ko ikibazo cya Uvira kitarekerwa gusa mu maboko y’inzego z’umutekano z’imbere mu gihugu, ahubwo ko MONUSCO n’indi miryango mpuzamahanga bakwiye kugera muri ako gace, bakumva abaturage ndetse bagakora iperereza ku birego by’ubwicanyi, ubwambuzi n’ihohoterwa.
Asaba ko iperereza ryakorwa mu buryo bwigenga, hagakusanywa ubuhamya bw’abaturage, imiryango y’ababuze ababo ndetse n’abandi bafite amakuru ku byabaye.
Kuri uyu muturage, ikibazo si ukumenya gusa ababa bakoze ibyo bikorwa, ahubwo ni ukureba niba abaturage bazabona umutekano urambye n’ubutabera.
Uvira, agace gafite umwanya ukomeye mu bibazo by’umutekano
Uvira ni agace gafite uburemere bukomeye mu bibazo by’umutekano byo mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo.
Uyu muturage avuga ko muri iki gihe umujyi ukorerwamo n’ihuriro ry’ingabo n’imitwe yitwaje intwaro, aho avuga ko harimo FARDC, ingabo z’u Burundi, Wazalendo na FDLR.
Ni muri uwo murongo avuga ko abaturage batangiye kubona ibikorwa by’ubwambuzi n’ubwicanyi bikomeje kubateza ubwoba.
Icy’ingenzi kuri ibi birego ni uko uwabikoze wese agomba kubazwa inshingano, yaba umusirikare, umunyamuryango w’umutwe witwaje intwaro cyangwa undi muntu uwo ari we wese, kandi ko abaturage batagomba guhanirwa kuba abatishoboye cyangwa kutagira ubushobozi bwo kwirwanaho.
Asaba ko AFC/M23 na MRDP-Twirwaneho bagaruka muri Uvira
Mu gusoza ubuhamya bwe, uyu muturage yavuze ko yifuza ko AFC/M23 na MRDP-Twirwaneho bagaruka muri Uvira bagakura ku butegetsi bw’umutekano ihuriro ry’ingabo avuga ko riri gutuma abaturage babaho mu bwoba.
Ikibazo cy’ingenzi gisigaye ni ukumenya niba koko ibikorwa by’ubwicanyi n’ubwambuzi biri kuvugwa muri ubu buhamya bihari ku rugero ruvugwa, ababigiramo uruhare ndetse n’ingamba zafatwa kugira ngo birangire.
Iperereza ryigenga ni ryo ryagaragaza ukuri
Ubuhamya bw’uyu muturage bugaragaza ishusho y’umutekano avuga ko wugarijwe n’ubwoba n’icuruzwa ry’umutekano w’abaturage.
Ariko kubera ko ibirego byavuzwe birimo ubwicanyi, gufata abagore ku ngufu, ubwambuzi n’uruhare rw’abasirikare cyangwa imitwe yitwaje intwaro, ikibazo ntigikwiye kurangirira ku magambo y’umuturage umwe.
MONUSCO, imiryango mpuzamahanga iharanira uburenganzira bwa muntu ndetse n’izindi nzego zibifitiye ubushobozi zikwiye gusuzuma ibi birego, kugera ku baturage, kumva abatangabuhamya no gushaka ibimenyetso byigenga.
Kuri Uvira, ikibazo gikomeye kurusha ibindi ni ukumenya niba abaturage bazakomeza kubaho mu bwoba cyangwa niba inzego zishinzwe umutekano n’umuryango mpuzamahanga bazafata ingamba zifatika zo kubarinda no gukurikirana abakekwaho ibyaha.
MINEMBWE CAPITAL NEWS (MCN)






