Perezida Ndayishimiye Yatunguranye Avuga ko Ariho Akimenya Kuyobora mu Gihe Ayoboye Manda Zirenze Imwe
Perezida w’u Burundi, Évariste Ndayishimiye, yatangaje amagambo yakuruye impaka n’ibitekerezo bitandukanye mu banyapolitiki, abasesenguzi ndetse no mu baturage, ubwo yavugaga ko nyuma y’imyaka itandatu amaze ayobora igihugu ari bwo amaze kumenya neza uburyo bwo guteza imbere igihugu no kuyobora neza.
Ibi yabitangaje ku wa 19 Kamena 2026, mu muhango wo gushima Imana ku bw’imyaka itandatu amaze ku butegetsi, wabereye mu Ntara ya Buhumuza. Perezida Ndayishimiye yavuze ko imyaka yose ishize kuva yafata ubutegetsi muri Nyakanga 2020 yayikoresheje nk’igihe cyo kwiga no gusobanukirwa neza imikorere y’ubuyobozi bw’igihugu, ubu akaba ari bwo yumva afite ubumenyi n’ubushobozi bihagije bwo kuyobora igihugu mu buryo bunoze kurushaho.
Mu ijambo rye, Perezida Ndayishimiye yasobanuye ko igihe cyose amaze ku butegetsi cyamubereye nk’ishuri ryamufashije gusobanukirwa uburyo igihugu cyatezwa imbere.
Yagize ati:
“Mbere y’iyi myaka itandatu, nababwiye ko nta cyo ndakora kuko nari nkiri kwiga. Ubu rero nabonye impamyabumenyi, namenye uburyo bwo guteza imbere igihugu.”
Yakomeje avuga ko mbere yaho yatekerezaga ko iterambere ry’u Burundi ryashingira cyane ku nkunga z’amahanga, ariko nyuma y’igihe amaze mu buyobozi yaje gusobanukirwa ko igihugu kigomba kubaka iterambere rishingiye ku bushobozi bwacyo bwite no ku musaruro w’abaturage.
Aya magambo ya Perezida Ndayishimiye yaje mu gihe u Burundi bukomeje guhangana n’ibibazo bikomeye by’ubukungu birimo ibura ry’ibikomoka kuri peteroli, ikibazo cy’amadevize, izamuka ry’ibiciro ku masoko ndetse n’imbogamizi zugarije ubucuruzi mpuzamahanga.
Abasesenguzi bamwe bavuga ko kwemera ko imyaka itandatu yabaye igihe cyo kwiga bishobora gufatwa nk’ubunyangamugayo bwo kwemera ko kuyobora igihugu bisaba uburambe n’ubumenyi. Gusa abandi babibona nk’imvugo ishobora gukemangwa, cyane cyane ko Perezida aba yarahawe inshingano zo kuyobora igihugu kuva ku munsi wa mbere yinjira mu biro.
Hari abibaza uburyo umukuru w’igihugu amaze imyaka itandatu ku butegetsi ashobora kuvuga ko ari bwo amaze kumenya kuyobora, mu gihe abaturage baba baramushyizeho icyizere cyo gukemura ibibazo byabo kuva yatangira manda ye.
Mu myaka itandatu ishize, ubutegetsi bwa Perezida Ndayishimiye bwagiye buvugwaho byinshi ku rwego rw’ubukungu. Nubwo hari gahunda zitandukanye za Leta zigamije kongera umusaruro w’ubuhinzi, guteza imbere ibikorwa remezo no gukangurira abaturage kwihangira imirimo, abaturage benshi bakomeje kugaragaza impungenge zishingiye ku mibereho igenda irushaho kugorana.
Ibibazo by’ibura rya lisansi, amafaranga y’amahanga ndetse n’izamuka rikabije ry’ibiciro by’ibicuruzwa by’ibanze ni bimwe mu byakomeje kuvugwa cyane muri manda ya Perezida Ndayishimiye.
Ku rundi ruhande, ishyaka riri ku butegetsi rya CNDD-FDD rivuga ko igihugu kimaze gutera intambwe zigaragara mu kubungabunga umutekano, kongera umusaruro mu nzego zimwe na zimwe no gukomeza gahunda z’iterambere ry’imbere mu gihugu.
Perezida Ndayishimiye yavuze ko ubu amaze kubona ubumenyi n’ubunararibonye bihagije bwo gukemura ibibazo igihugu gifite no kwihutisha gahunda z’iterambere. Ibi byatumye bamwe bategereza kureba niba koko imyaka iri imbere izarangwa n’impinduka zifatika mu mibereho y’abaturage no mu bukungu bw’igihugu.
Gusa ku bakurikiranira hafi politiki y’u Burundi, amagambo ye akomeje kuba isoko y’impaka ku ruhare rw’abayobozi mu gihe bamaze imyaka myinshi ku butegetsi, ndetse no ku buryo abaturage bapima ibikorwa by’ubuyobozi hashingiwe ku musaruro bugaragariza igihugu.
Imvugo ya Perezida Évariste Ndayishimiye ivuga ko imyaka itandatu ishize yari igihe cyo kwiga kuyobora igihugu ishobora gusobanurwa mu buryo bubiri. Ku ruhande rumwe, ishobora kugaragaza ukwemera ko kuyobora igihugu ari inshingano zikomeye zisaba igihe cyo gusobanukirwa neza ibibazo byacyo. Ku rundi ruhande, ishobora gutera impungenge abaturage bategereje ibisubizo bifatika ku bibazo by’ubukungu n’imibereho, kuko imyaka itandatu ari igihe kinini mu miyoborere y’igihugu.
Ikizakurikiraho kizashingira ku buryo ubutegetsi bwa Ndayishimiye buzashobora guhindura aya magambo ibikorwa bifatika, bikagaragarira mu kuzamura ubukungu, guhanga imirimo, gukemura ikibazo cy’ibikomoka kuri peteroli no kongera ubushobozi bw’abaturage. Kuri ubu, ijambo rye rikomeje gukurura impaka mu Burundi no mu karere, aho benshi bibaza niba koko nyuma y’imyaka itandatu ari bwo urugendo nyarwo rw’imiyoborere rwatangiye.





