Perezida Ruto yanenze imbaraga za Amerika mu bibazo bya RDC, asaba ko ibihugu by’Akarere ari byo byahabwa ijambo rikomeye mu biganiro by’amahoro
Mu gihe imihate yo kugarura amahoro mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) ikomeje kugenda biguru ntege, Perezida wa Kenya, William Samoei Ruto, yatangaje ibitekerezo bikomeye binenga uruhare rw’ibihugu byo hanze, cyane cyane Leta Zunze Ubumwe za Amerika, mu gukemura ikibazo cy’umutekano muke ukomeje kuranga ako gace.
Ibi Ruto yabivugiye mu kiganiro cyagarutse ku masezerano ya Washington agamije kugarura amahoro mu burasirazuba bwa RDC, ashyigikiwe n’ubuyobozi bwa Amerika mu gihe cya Donald J. Trump, aho yavuze ko ayo masezerano atigeze agera ku musaruro wifuzwa.
Perezida Ruto yavuze ko nubwo habayeho amasezerano ya dipolomasi i Washington, ibikorwa by’intambara, cyane cyane by’umutwe wa M23 mu bice bya Kivu n’ahandi mu burasirazuba bwa RDC, bikomeje nta gihindutse.
Yagaragaje ko nyuma y’amezi agera kuri atandatu ayo masezerano ashyizweho umukono, imirwano itahagaze, ahubwo ko ikomeje kwiyongera, ibintu yavuze ko bigaragaza intege nke z’uburyo bwa dipolomasi buva kure y’akarere kabarizwamo ikibazo.
Ruto yakomeje ashimangira ko ibihugu byo mu karere nka Kenya, Uganda, Tanzania, u Rwanda n’u Burundi ari byo bifite ubushobozi bwo kumva neza inkomoko y’iki kibazo no kugishakira umuti urambye.
Yagize ati: mu buryo bw’isesengura rya politiki, ibihugu byo hafi y’aho amakimbirane abera bihura n’ingaruka zayo mu bukungu, umutekano n’imibanire y’abaturage, bityo bikaba bifite inshingano n’uburenganzira bwo kuyobora inzira y’amahoro.
Mu magambo ye, Ruto yanagaragaje ko hari ibiboneka nk’aho uburyo Amerika yinjira muri iki kibazo butahabwa urwego rumwe n’ibyo ibihugu byo mu karere byifuza, ibintu bamwe mu basesenguzi bafata nk’ikimenyetso cy’uko hari itandukaniro mu ntego z’impande zitandukanye.
Nubwo atigeze avuga mu buryo bweruye ko Amerika ibogamye, yavuze ko hakenewe “uburyo bushyira imbere ukuri ku kibazo no guha ijambo rikomeye ibihugu bihora bibana n’ingaruka z’intambara.”
Ibi byakuruye impaka mu rwego rwa dipolomasi, aho bamwe babifata nk’ubutumwa busaba ko imbaraga z’ibihugu bikomeye zashyirwa ku murongo uhuye n’ibyifuzo by’akarere.
Ubutumwa bwa Perezida Ruto bugaragaza icyerekezo gishya kigamije guha ijambo rikomeye imiryango y’akarere nka EAC na SADC mu gushaka igisubizo kirambye ku bibazo bya M23 n’umutekano muke mu burasirazuba bwa RDC.
Ubu buryo bushimangira ko amahoro arambye adashobora kuzanwa n’amasezerano mpuzamahanga yonyine adashyizwe mu bikorwa n’abaturiye ikibazo, ahubwo asaba ubufatanye bwa hafi n’ubushake bwa politiki bw’ibihugu birebwa n’ingaruka z’intambara.
Mu gihe ikibazo cya RDC gikomeje kuba kimwe mu bikomeye muri politiki y’akarere k’Ibiyaga Bigari, amagambo ya Perezida William Ruto agaragaza intambara y’ibitekerezo hagati y’uburyo bwa dipolomasi mpuzamahanga n’ubwa karere.
Ibi bikomeje kugaragaza ko inzira y’amahoro ikeneye guhuza imbaraga z’impande zombi, aho nta ruhande rufatwa nk’urufite ukuri kwonyine, ahubwo hakenewe ubufatanye bushingiye ku kuri, ku nyungu z’abaturage no ku mutekano urambye.





