Uvira Yongeye Kuvugwamo Ubwicanyi: Umusirikare Yishwe, Havugwa Impungenge ku Mutekano w’Abanyamulenge
Amakuru aturuka mu mujyi wa Uvira, mu ntara ya Kivu y’Amajyepfo mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), aravuga ko mu ijoro ryo ku wa Kane rishyira kuri uyu wa Gatanu tariki ya 22/05/2026, hari umusirikare warashwe arapfa mu gace ka Kasenga, bikekwa ko yaba yari umwe mu Banyamulenge bakorera mu gisirikare cya FARDC.
Nk’uko amakuru yizewe Minembwe Capital News yabashije kumenya abivuga, uyu musirikare yishwe n’abarwanyi ba Wazalendo, umutwe umaze igihe ukorana n’ingabo za FARDC mu bikorwa bya gisirikare biri kubera mu burasirazuba bwa RDC. Nubwo kugeza ubu ubuyobozi bwa gisirikare butaratangaza imyirondoro ye ku mugaragaro, amakuru akomeje kuvugwa n’abaturage ndetse n’ababonye amashusho ye, avuga ko yari afite isura n’imiterere benshi baheraho bakeka ko yaba yari Umunyamulenge.
Ibi bibaye mu gihe ikibazo cy’umutekano muke n’urwikekwe rushingiye ku moko gikomeje kuvugwa cyane muri Kivu y’Amajyepfo, cyane cyane mu bice biri kugenzurwa n’ingabo za FARDC zifatanyije n’imitwe yitwaje intwaro irimo Wazalendo, FDLR ndetse n’ingabo z’u Burundi zoherejwe muri ibyo bikorwa bya gisirikare.
Mu myaka yashize, hakomeje kumvikana ibirego by’uko bamwe mu Banyamulenge bakorera mu nzego za Leta ya Congo, cyane cyane mu gisirikare cya FARDC, bagiye bicwa cyangwa bagahigwa n’abo bakorana bazira inkomoko yabo cyangwa bakekwaho kuba bafitanye isano n’imitwe irwanya ubutegetsi bwa Kinshasa.
Abasesenguzi bavuga ko ikibazo cy’Abanyamulenge muri Kivu y’Amajyepfo gifite inkomoko ndende mu mateka y’akarere, aho hamaze imyaka myinshi havugwa amakimbirane ashingiye ku butaka, ubwenegihugu ndetse n’imitwe yitwaje intwaro ikorera muri ako gace. Ibyo byatumye bamwe mu Banyamulenge bavuga ko bakomeje kuba mu bwigunge no guhohoterwa, haba abaturage basanzwe ndetse n’abakora mu nzego z’umutekano.
Mu mujyi wa Uvira no mu nkengero zawo, abaturage bavuga ko kuva ibikorwa bya gisirikare byakajijwe n’ingabo za FARDC zifatanyije na Wazalendo n’iz’u Burundi, umutekano w’abasivili wakomeje kuzamba. Hari abavuga ko abantu benshi bakekwaho gusa kuba bafitanye isano n’Abanyamulenge cyangwa indi mitwe irwanya ubutegetsi bahita batangira guhigwa, gufungwa cyangwa kwicwa.
Uvira ni umwe mu mijyi y’ingenzi yo muri Kivu y’Amajyepfo, uherereye hafi y’ikiyaga cya Tanganyika ndetse no ku mupaka uhuza RDC n’u Burundi. Mu mezi ashize, uyu mujyi wabaye kimwe mu bice birimo ibikorwa byinshi bya gisirikare kubera intambara ikomeje guhuza FARDC n’ihuriro Alliance Fleuve Congo (AFC/M23).
Nubwo ubuyobozi bwa Congo bwakunze kuvuga ko ubufatanye bwa FARDC n’imitwe ya Wazalendo bugamije kurwanya M23 na MRDP-Twirwaneho no kugarura amahoro, abaturage benshi bakomeje gutanga ibirego by’ubwicanyi, ubusahuzi no kunyagwa imitungo bikorwa n’abarwanyi ba Wazalendo bakorera muri ibyo bice.
Amakuru ava muri Uvira avuga ko muri iyi minsi hari kwiyongera ibikorwa byo kwambura abaturage ibyabo, ubujura bwo mu masaha y’ijoro ndetse n’ibikorwa byo gukubita no gutoteza abaturage, ibintu abaturage bavuga ko bikorwa n’abantu bitwaje intwaro bafite aho bahuriye n’imitwe iri gufatanya na FARDC.
Kugeza ubu, nta rwego rwa Leta cyangwa urw’igisirikare cya FARDC ruremeza ku mugaragaro urupfu rw’uyu musirikare cyangwa abamwishe. Gusa amakuru ava muri ako gace akomeza kuvuga ko umwuka w’ubwoba n’impungenge ukomeje kwiyongera, cyane cyane mu baturage bavuga Ikinyamulenge ndetse no mu miryango ifite ababo bakorera mu gisirikare cya Congo.
Abakurikirana ibibazo by’umutekano muri Kivu y’Amajyepfo bavuga ko niba nta ngamba zihutirwa zifatwa zo kurinda abasivili no gukumira ibikorwa by’urwikekwe rushingiye ku moko cyangwa inkomoko, bishobora gukomeza guteza umwuka mubi no kongera amakimbirane muri aka karere kamaze imyaka myinshi mu ntambara n’ubushyamirane.







