Perezida w’Inteko Ishinga Amategeko ya Iran Yasubije Perezida Trump mu Magambo Akomeye mu Gihe Umwuka wa Politiki Wongeye Kuzamo Ubukana

Mu gihe umwuka wa politiki n’umutekano hagati ya Leta Zunze Ubumwe za Amerika na Repubulika ya Kisilamu ya Iran ukomeje gukazwa n’amakimbirane, Perezida w’Inteko Ishinga Amategeko ya Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, yatangaje ko igihugu cye kidatewe ubwoba n’ibikangisho cyangwa iterabwoba rituruka i Washington.

Aya magambo ya Ghalibaf aje akurikira ubutumwa bukomeye Perezida wa Amerika, Donald Trump, aherutse gutangaza yihanangiriza Iran, mu gihe ibiganiro bya dipolomasi hagati y’impande zombi bikomeje kugenda bigorana kubera ibibazo by’umutekano wo mu Burasirazuba bwo Hagati, gahunda ya kirimbuzi ya Iran ndetse n’uruhare rwayo mu mitwe yitwaje intwaro ikorera muri ako karere.

Mu butumwa bwe, Ghalibaf yavuze ko Iran itigeze na rimwe ifata iterabwoba ry’Abanyamerika nk’ikintu gikomeye, ashimangira ko niba koko Amerika yari ifite ubushobozi bwo gushyira Iran ku gitutu nk’uko ibivuga, itari kuba ikomeje gushaka inzira za dipolomasi n’ibiganiro.

Yagize ati:

“Niba iterabwoba ryabo ari ryo bumva ko rikomeye, ntibari kuba bageze aho kwiheba kugeza uyu munsi. Ntidufata iterabwoba ry’Abanyamerika nk’ikintu gikomeye.”

Yakomeje agaragaza ko Iran ifite ubushobozi bwo gusubiza igitero icyo ari cyo cyose mu buryo butandukanye, anashimangira ko igihugu cye gihitamo ibikorwa bifatika aho kwishingikiriza ku magambo gusa. Mu minsi ishize, na bwo yari yatangaje ko Iran yiteguye gutanga “igisubizo gikomeye kandi kibabaza” igihe cyose habayeho kurenga ku masezerano cyangwa igitutu gikabije giturutse ku ruhande rwa Amerika.

Muri iki gihe, politiki ya Amerika iyobowe na Donald Trump ishingiye ku gukomeza gushyira Iran ku gitutu kugira ngo igabanye ibikorwa bifitanye isano na gahunda yayo ya kirimbuzi, ifungure inzira z’ubucuruzi bwo mu nyanja ya Hormuz ndetse ihagarike inkunga ishinjwa guha imitwe yitwaje intwaro ikorera mu Burasirazuba bwo Hagati. Amerika ivuga ko ibi ari ingenzi kugira ngo habeho ituze rirambye muri ako karere.

Nubwo hari ibiganiro byahuje abayobozi b’impande zombi mu Busuwisi, Perezida Trump yakomeje gukoresha imvugo zikomeye ziburira Iran ko ishobora guhura n’ingaruka zikomeye mu gihe yakomeza ibikorwa Amerika ifata nk’ibibangamira umutekano mpuzamahanga.

Ku ruhande rwa Iran, ubuyobozi bw’icyo gihugu bukomeje kugaragaza ko butazigera bwemera igitutu cyangwa amabwiriza aturuka hanze. Tehran ishimangira ko ubusugire bwayo, gahunda yayo ya kirimbuzi ndetse n’uburenganzira bwo kwifatira ibyemezo ari ibintu bidashobora kugibwaho impaka.

Abayobozi ba Iran bavuga ko igihugu cyabo gifite ubushobozi bwo kwirwanaho, ndetse ko amateka y’ibihano by’ubukungu n’igitutu cya dipolomasi byagaragaje ko kidashobora guhatirwa guhindura imyanzuro yacyo binyuze mu iterabwoba.

Nubwo ibiganiro bya dipolomasi bikomeje hagati y’impande zombi, amagambo akomeye akomeje gutangazwa n’abayobozi ba Amerika na Iran agaragaza ko hakiri icyuho kinini mu bwumvikane bwazo.

Abasesenguzi ba politiki mpuzamahanga bemeza ko impande zombi ziri kugerageza kwerekana imbaraga zazo imbere y’abaturage bazo no ku ruhando mpuzamahanga, mu gihe zikomeje gushakisha uburyo bwo kurinda inyungu zazo mu karere k’Uburasirazuba bwo Hagati.

Kugeza ubu, amagambo ya Mohammad Bagher Ghalibaf agaragaza ko Iran ititeguye gusubira inyuma imbere y’igitutu cya Amerika, mu gihe Washington na yo ikomeje kwerekana ko izakomeza gukoresha igitutu cya dipolomasi, ubukungu n’igisirikare kugira ngo igere ku ntego zayo.

Ibi byose bituma umubano hagati y’ibi bihugu byombi bikomeye ukomeza kuba kimwe mu bibazo bikurikirwa cyane ku rwego mpuzamahanga, aho amahanga menshi ategereje kureba niba ibiganiro biri gukorwa bizatanga umusaruro cyangwa niba aya makimbirane ashobora kongera gufata indi ntera.