Leta Zunze Ubumwe za Amerika Zagaragaje Icyo Zibona ku Myigaragambyo y’Abanyamulenge i Washington
Mu gihe ikibazo cy’umutekano n’uburenganzira bwa muntu gikomeje gufata indi ntera mu burasirazuba bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), Abanyamulenge batuye mu mahanga, by’umwihariko muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika, bahuriye i Washington ku munsi w’ejo tariki ya 20/04/2026, bagaragaza impungenge zikomeye ku bibazo bikomeje kubugariza mu Burasirazuba bwa RDC.
Iyi myigaragambyo n’ubutumwa bwabo byabereye mu murwa mukuru wa Amerika byari bigamije kumenyesha amahanga ibibazo Abanyamulenge bavuga ko bakomeje guhura na byo, birimo ihohoterwa, ivangura ndetse n’ubwicanyi bavuga ko bushobora gufata isura ya jenoside mu karere k’Ibiyaga Bigari.
Mu butumwa yatangaje, Joe Wilson, umwe mu bagize Inteko Ishinga Amategeko ya Leta Zunze Ubumwe za Amerika, yashyigikiye ibyo Abanyamulenge bavuga, anenga bikomeye ubutegetsi bwa Perezida Félix Tshisekedi, abushinja kudafata ingamba zihagije zo gukumira ihohoterwa rikomeje kugaragara mu burasirazuba bwa Congo. Yagaragaje kandi ko imitwe yitwaje intwaro nka FDLR ikomeje kugira uruhare rukomeye mu guhungabanya umutekano no guteza ubwicanyi.
Uyu mudepite yasabye ubuyobozi bwa RDC ndetse na Perezida Évariste Ndayishimiye w’u Burundi gufata ingamba zihuse zigamije guhagarika ihohoterwa rikorerwa abasivili, no gushyira mu bikorwa amasezerano y’amahoro yaganiriweho i Washington. Yashimangiye ko ikibazo cya Congo gikwiye gukemurwa n’Abanye-Congo ubwabo, binyuze mu miyoborere myiza no mu biganiro byubaka, aho gukomeza gushinjanya ibihugu byo hanze.
Mu burasirazuba bwa RDC, cyane cyane mu ntara za Kivu y’Amajyepfo n’iy’Amajyaruguru, umutekano ukomeje kuba muke kubera ibikorwa by’imitwe itandukanye yitwaje intwaro. Abanyamulenge, nk’abaturage baho, bavuga ko ari bamwe mu bibasirwa cyane n’ibi bikorwa, bagasaba kurindwa no guhabwa uburenganzira busesuye nk’abandi baturage.
Imiryango mpuzamahanga itandukanye, harimo na Leta Zunze Ubumwe za Amerika, yakomeje kugaragaza impungenge ku ihohoterwa rikorerwa abasivili muri aka karere, inasaba Leta ya Congo kongera imbaraga mu kurinda abaturage no guhashya imitwe yitwaje intwaro.
Amasezerano yaganiriweho i Washington agaragazwa nk’intambwe ishobora gufasha gushaka umuti urambye ku bibazo by’umutekano mu karere. Icyakora, abasesenguzi bavuga ko ishyirwa mu bikorwa ry’ayo masezerano risaba ubushake bwa politiki, ubufatanye bw’ibihugu byo mu karere ndetse n’uruhare rukomeye rw’abafatanyabikorwa mpuzamahanga.
Kugeza ubu, ikibazo cy’umutekano mu burasirazuba bwa RDC kiracyari ingorabahizi. Nubwo ibiganiro bya dipolomasi bikomeje, ibikorwa by’urugomo ntibirahagarara burundu. Abaturage, by’umwihariko Abanyamulenge, bakomeje gusaba ubutabera, kurindwa no kugira ijambo mu biganiro bigamije amahoro arambye.
Ibi byose byerekana ko hakenewe ingamba zihamye zishingiye ku kuri, ku bufatanye no ku nshingano rusange, kugira ngo akarere k’Ibiyaga Bigari kabashe kugera ku mahoro arambye n’iterambere rirambye.





