Minisitiri Nduhungirehe yikomye RDC nyuma yo kohereza Denise Dusauchoy i Kinshasa
Minisitiri w’Ububanyi n’Amahanga n’Ubutwererane w’u Rwanda, Ambasaderi Olivier Nduhungirehe, yanenze imikorere y’ubutabera bwa Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC), avuga ko hari abantu bukurikirana mu gihe abandi bashinjwa gukwirakwiza imvugo z’urwango n’amacakubiri bibasira Abanyekongo b’Abatutsi, bo batagaragara mu bakurikiranwa.
Nduhungirehe yabivuze asubiza Umuvugizi wa Guverinoma ya RDC akaba na Minisitiri w’Itangazamakuru n’Itumanaho, Patrick Muyaya, wari watangaje ko yishimiye ko Denise Mukendi Dusauchoy, wari wafatiwe muri Tanzania, yoherejwe i Kinshasa ku itariki ya 31/08/2026.
Dusauchoy yashyikirijwe ubutabera bwa RDC
Denise Mukendi Dusauchoy ni umwe mu bantu bamamaye cyane ku mbuga nkoranyambaga, cyane cyane kuri TikTok. Abategetsi ba RDC bamushinja ibyaha birimo gukwirakwiza amakuru y’ibihuha no kubiba amacakubiri mu Banyekongo, ibyaha bifitanye isano n’ubutumwa yagiye atangaza ku mbuga nkoranyambaga ashyigikira AFC/M23.
Mu itangazo rya Minisiteri y’Ubutabera ya RDC ryasobanuye ifatwa n’ishyikirizwa ry’ubutabera rya Dusauchoy, Patrick Muyaya yavuze ko uyu mugore yari ku mwanya wa mbere ku rutonde rw’abantu bashakishwa n’ubutabera.
Muyaya yavuze ko n’iyo umuntu yaba ari hanze y’igihugu, ubutabera bwa RDC bushobora kumugeraho.
Ati:
«“Uyu ni uwa mbere ku rutonde rurerure. Aho waba uri hose ku Isi, ubutabera buzakugeraho. Mu buryo butanga urugero, dufite inshingano zo kurinda abana bacu, kandi ku bw’ibyo, Leta izakora ibiri ngombwa.”»
Nduhungirehe avuga ko ubutabera bwa RDC bubogama
Mu gusubiza Muyaya, Nduhungirehe yavuze ko ibyo RDC ivuga ku bijyanye no gukurikirana abateza amacakubiri bidahuye n’uko ibintu bigaragara ku butaka.
Yagaragaje amazina y’abantu avuga ko bagiye bashinjwa cyangwa bakagaragara mu mvugo z’urwango n’amacakubiri, ariko ntibakurikiranwe n’ubutabera bwa RDC.
Mu bo yatunze agatoki harimo Gen. Maj. Sylvain Ekenge, Depite Justin Bitakwira, Martin Fayulu, Jean-Claude Mubenga, Gabriel Mokia, Chancella Tshala Balandi na Kalonji Kabamba wa Mulumba.
Nduhungirehe yavuze ko bamwe muri abo bantu bagiye bakoresha imvugo zikomeye zibasira Abanyekongo b’Abatutsi, ariko ko, mu gihe Dusauchoy yafashwe akoherezwa i Kinshasa, abo na bo batagaragara ku rutonde rw’abashakishwa.
Ati:
«“Hagati aho, abahiga abandi mu gutangariza ku mbuga nkoranyambaga na televiziyo y’igihugu i Kinshasa imvugo z’urwango n’ingengabitekerezo ya Jenoside ku Banyekongo b’Abatutsi, ntibagaragara ku ‘rutonde’ urwo ari rwo rwose kandi nta cyo ubutabera bwa Congo bubatwara.”»
Imvugo z’urwango ni zo Nduhungirehe yibanzeho
Nduhungirehe yavuze ko bamwe mu bantu bafite amazina akomeye muri politiki ya RDC bagiye bakoresha imvugo zibasira Abanyekongo b’Abatutsi, harimo kubagereranya n’udukoko cyangwa “inyenzi” na “virusi” bigomba kurandurwa.
Yavuze kandi ko hari abandi bagiye bahamagarira Abanyekongo kutashyingiranwa n’Abatutsi, ndetse n’abagiye bavuga ko Abatutsi bagomba kurandurwa cyangwa kurimburwa muri RDC.
Ku bw’uwo muyobozi w’u Rwanda, imvugo nk’izo zikwiye gukurikiranwa n’ubutabera kimwe n’izindi mvugo zishobora kubiba urwango n’amacakubiri mu gihugu.
Nduhungirehe yagarutse kuri Justin Bitakwira
Mu rwego rwo gushimangira ibyo avuga, Nduhungirehe yibukije Patrick Muyaya ibijyanye na Depite Justin Bitakwira.
Yavuze ko mu gihe Bitakwira ashinjwa kuba yaragiye akoresha imvugo zibiba urwango ku Batutsi, ahubwo yakiriwe na Perezida wa RDC, Félix Tshisekedi, ndetse n’umugore we, Denise Nyakeru Tshisekedi, bagafata n’ifoto y’urwibutso.
Ibi ni byo Nduhungirehe yashingiyeho avuga ko hakwiye kubaho umurongo umwe mu bijyanye no gukurikirana abantu bashinjwa imvugo z’urwango n’amacakubiri, hatitawe ku ruhande rwa politiki cyangwa itsinda bashyigikiye.
Impaka ku butabera n’imvugo z’urwango zikomeje gufata intera
Kohereza Denise Mukendi Dusauchoy i Kinshasa byongeye kuzamura impaka ku buryo RDC ikurikirana abantu bashinjwa gukwirakwiza amakuru y’ibihuha, gushyigikira imitwe yitwaje intwaro cyangwa kubiba amacakubiri.
Ku rundi ruhande, amagambo ya Nduhungirehe yongeye gushyira ku murongo w’ibiganiro ikibazo cy’imvugo z’urwango zibasira Abatutsi bo muri RDC, asaba ko ubutabera bukora nta kubogama.
Mu gihe intambara n’umwuka mubi wa politiki bikomeje kurangwa mu Burasirazuba bwa RDC, ikibazo cy’imvugo z’urwango n’ikoreshwa ry’imbuga nkoranyambaga gikomeje kuba kimwe mu bibazo bikomeye bishobora kugira ingaruka ku mutekano no ku mibereho y’abaturage.







