UDPS Yateguye Imyigaragambyo yo Gushyigikira Trump n’Umugambi wa Amerika muri RDC: Ibisobanuro n’Icyo Bivuze muri Politiki ya Congo
Mu gihe politiki ya Repubulika Iharanira Demokarasi ya Congo (RDC) ikomeje kuba mu bihe bikomeye, ishyaka riri ku butegetsi rya UDPS (Union pour la Démocratie et le Progrès Social), riyobowe na Perezida Félix Tshisekedi, ryatangaje ko riteganya imyigaragambyo y’amahoro yo kugaragaza ko rishyigikiye Perezida wa Leta Zunze Ubumwe za Amerika, Donald Trump, ndetse n’umugambi wa Amerika ugamije gushaka amahoro arambye mu burasirazuba bwa RDC.
Iyi myigaragambyo yari iteganyijwe kuba ku Cyumweru tariki ya 02/05/2026, ariko nyuma iza kwimurirwa kuri uyu wa Mbere tariki ya 04/05/2026, nk’uko byatangajwe n’Umunyamabanga Mukuru wa UDPS, Augustin Kabuya.
Nk’uko gahunda yashyizwe ahagaragara ibigaragaza, urugendo rw’abigaragambya rutangira saa tatu n’igice za mu gitondo (09h30), rutangirira ku muhanda wa mbere wa Limete i Kinshasa, hafi y’icyicaro cya UDPS, rukomereza kuri Boulevard Triomphal, ahateganye na Palais du Peuple. Nyuma yaho, bamwe mu bayobozi bakuru b’ishyaka ni bo bonyine berekeza kuri Ambasade ya Amerika i Kinshasa gutanga inyandiko (memorandum) irimo ubutumwa bushimira Washington.
Iyi myigaragambyo ibaye nyuma y’aho Leta Zunze Ubumwe za Amerika zifatiye ibihano uwahoze ari Perezida w’iki gihugu, Joseph Kabila, zimushinja kugira uruhare cyangwa gushyigikira ihuriro Alliance Fleuve Congo (AFC/M23) rirwanya ubutegetsi bwa Perezida Tshisekedi. Ibi bihano byakurikiye ibindi byafatiwe bamwe mu bayobozi ba M23 ndetse n’abasirikare bakuru b’u Rwanda, ibintu byatumye ubutegetsi bwa Kinshasa burushaho kwegera Washington.
Mu mezi ashize, umubano wa RDC na Amerika wakomeje gukomera, aho impande zombi zinjiye mu masezerano y’ubufatanye mu bukungu, cyane cyane mu rwego rw’amabuye y’agaciro n’ishoramari. Kinshasa ibona Amerika nk’umufatanyabikorwa ukomeye mu gushaka igisubizo ku bibazo by’umutekano muke mu burasirazuba bwa Congo.
Ku rwego rwa politiki y’imbere mu gihugu, iki gikorwa cya UDPS gifite ibisobanuro bikomeye. Hari abasesenguzi bavuga ko UDPS iri gushaka kwerekana ko ifite ubushobozi bwo guhuriza hamwe abaturage ba RDC bagashyigikira umurongo wa Tshisekedi, mu gihe igihugu kiri mu bibazo by’umutekano n’igitutu cya opozisiyo, cyane cyane nyuma y’ibihano byafatiwe Kabila byateje impaka ndende.
Byongeye kandi, iyi myigaragambyo ishobora gusobanurwa nk’uburyo bwo kongera igitutu cya politiki kuri Joseph Kabila n’abo bafatanya, mu gihe ubutegetsi bwa Tshisekedi bushaka kwiyerekana nk’ubufite inkunga mpuzamahanga, cyane cyane iya Washington.
Mu by’ukuri, kuba ishyaka riri ku butegetsi ritegura imyigaragambyo yo gushyigikira umukuru w’igihugu cy’amahanga si ibintu bisanzwe muri politiki ya Afurika. Ibi byerekana uburyo RDC iri gushyira imbere umubano wayo na Amerika nk’inkingi y’ingenzi mu mutekano, dipolomasi n’ubukungu.
Abasesenguzi bamwe babona ko ibi bishobora kurushaho gukaza umwuka mubi hagati y’abashyigikiye Kabila n’ubutegetsi buriho, ndetse bikagira ingaruka ku miterere ya politiki ya RDC mu gihe igihugu kigana ku zindi mpinduka za politiki n’umutekano.
Muri rusange, imyigaragambyo ya UDPS yo kuri uyu wa Mbere tariki ya 04/05/2026 si igikorwa cyo gushyigikira Trump gusa, ahubwo ni ubutumwa bukomeye bwa politiki bwo kwerekana aho ubutegetsi bwa Tshisekedi buhagaze: kwegera Amerika, gushyigikira ibihano kuri Kabila no kwerekana ko bufite ijambo rikomeye imbere mu gihugu no ku rwego mpuzamahanga.
Nyamara, bamwe mu Banyekongo—cyane cyane abo mu burasirazuba n’icyahoze ari Katanga—ntibiyumva muri ubu butegetsi, ahubwo bagaragaza ko bashaka impinduka. Bashinja ubutegetsi bwa Perezida Tshisekedi kwibasira abasivili, bavuga ko hari benshi bamaze kwicwa n’ingabo za Leta mu bice bitandukanye bya Kivu y’Amajyepfo na Kivu y’Amajyaruguru.





